Uilenbeker
1548 - 1549
Uilenbekers zijn drinkbekers in de vorm van een uil. Ze waren in de zestiende en zeventiende eeuw populair in de Nederlanden en verschillende Duitstalige gebieden. Bewaarde exemplaren zijn echter zeldzaam. Dit uiltje is het oudste voorbeeld dat van Antwerpse merken is voorzien. Met zijn lijfje uit kokosnoot is het een erg kostbaar exemplaar. Uilenbekers werden vaak cadeau gegeven bijvoorbeeld als huwelijksgift of als trofee bij schutterswedstrijden. Het waren zonder twijfel topstukken in het pronkkabinet van hun eigenaars. Uit de kop en de romp wordt in de zestiende eeuw wel degelijk gedronken. Het braken na overmatig drankgebruik wordt geassocieerd met de braakballen van de uil. Vandaar dat de uil niet alleen het symbool van wijsheid, maar ook van mateloosheid en drankzucht is. Op de liprand, verborgen onder de kop, is een Oudnederlandse versregel gegraveerd uit een minneklacht van een jongeman die door kwaadsprekerij zijn geliefde verliest: ‘Als alle ander fogels sin thoe neste sois min lige beste’. Het komt in verschillende varianten op zestiende-eeuwse uilenbekers voor en kan worden vertaald als: ‘Liggen alle andere vogels in hun nest, dan vlieg ik het best’.
-
Makers
Meester met gans (Vervaardiger)
Meester met pelikaan (Voorheen toegeschreven aan)
-
Plaatsen en data
Antwerpen, 1548 - 1549 (Vervaardiging)
-
Materialen
Kokosnoot , Zilver -
Afmetingen
- Diameter: 70 mm (Voet)
-
Categorie
Vaatwerk -
Inventarisnummer
B512/1
-
IPR status
Te zien
Referenties
- De Edelsmeedkunst in België: profaan zilver in de 16de, 17de, 18de eeuw - Baudouin, Piet, Colman, Pierre, Goethals, Dorsan - 1988
- Le Banquet des Animaux, in L'évenement, nr. 335 - 10/2004
- Musée de l'Orfèvrerie Sterckshof Province d'Anvers : guide - Wellens, Luc - 2002
- Zilvermuseum Sterckshof Provincie Antwerpen : gids - Wellens, Luc - 2002
- Silbermuseum Sterckshof Provinz Antwerpen : Führer - Wellens, Luc - 2002
- Silver Museum Province of Antwerp : guide - Wellens, Luc - 2002
- Zilver uit Antwerpen - Nys, Wim - Provinciebestuur Antwerpen - 2006
- Het Antwerps Uiltje - Devisscher, Hans - 2003
- Zilver uit de Gouden Eeuw van Antwerpen - Baudouin, Piet - 1988
- Magie van de edelsmeedkunst. Europees zilver uit privébezit - 2000
- Meesterwerken in zilver: burgerlijk zilver van de 16de, 17de en 18de - 1985
- Le Banquet des Animaux - 2004
- Van Trajanus tot Tajiri. Collectie Museum het Valkhof - 2009
- De conservering en restauratie van het fonds Wolfers, in Monumenten, nr.4, april 2007, p. 14-17. - Claessens - Peré, Anne-Marie, Nys, Wim, Peeters, Dietlinde - 2007
- Contribution aux recherches sur les alois dans les anciens Pays-Bas méridionaux. Textes, poinçons, analyses, in Newsletter XIV, 1998, p. 46-49. - Colman, Pierre - 1998
- Zilvermuseum Sterckshof. de zilverkamer van Vlaanderen, in Art,- Antiques - Auctions, nr. 358, februari 2005, p. 13-15 - Nys, Wim - 2005
- Zilvermuseum Sterckshof. Een huis met vele kamers en ruimte voor zilver, in Art Fair 's-hertogenbosch, 2007 - Nys, Wim - 2007
- Zilver is niet louter Materie, in Cachet, nr. 39, juni-september 2007 - De Ren, Leo, ten Bokum, Anne-Marie - 2007
- Nijmeegs Zilver 1400-1900 - Lemmens, G. Th. M., Bogaers, Juliette - 1983
- Vogels als tafelgerei, in: Cachet - 2001
- Veilingcatalogus Sotheby's Genève 'The Joseph R. Ritman Collection of 16th & 17th Century Silver', 16/05/1995 - 1995
- The museum in miniature, in: Masterpiece Art, Antiques, Design - Riccardi-Cubitt, Monique - 2001
- XLIIe antiekbeurs van België - 1997
- Catalogus TEFAF 1996 - 1996
- Von Silbernen und Silbermontierten Eulengefässen, in: Anzeiger des Germanischen Nationalmuseums - Wirth, Karl-August - 1968
- Uilenbekers, in: Volkskunde - Blöte-Obbes, M. C. - 1971
- The medieval book of birds: Hugh of Fouilloy's Aviarium - de Fouilloy, Hugues, Clark, Willene B. - 1992
- Die Renaissance im deutschen Südwesten zwischen Reformation und Dreissigjährigem Krieg - 1986
- Het Zutphens Liedboek: ms. Weimar Oct 146 - Leloux, H. J., Scholten, F. W. J. - 1985
- Getekend: Pelikaan, in: 25 jaar erfgoed - 2012
- An illustrated descriptive catalogue, of the collection of antique silber plate, formed by Albert, lord Londesborough; now the property of lady Londesborough - Fairholt, Frederick William - 1809
- Veilingcatalogus Sotheby's Amsterdam, 17/05/2004 - 2004
- Precieus! Luxueus pronken, drinken, eten en vieren - 2015
- ‘Ich armes kůsselinn klein’ Het lied van het uiltje in zestiende-eeuwse liedboekjes en elders, in Queeste. Tijdschrift over middeleeuwse letterkunde in de Nederlanden. Jaargang 2005 - Houtsma, Jos - 2005
- Briljante verhalen: over edelsmeedkunst, juwelen en diamant - Issue 01 - Cockx, Romy, De Feijter, Iris - 2018
- Wonderkamer I : Axel Vervoordt - Cockx, Romy - 2018
- Het is wél al goud en zilver wat blinkt. De Antwerpse goud- en zilversmeden - Naedts, Viviane - 2020
- DIVA: het briljante verhaal van diamantstad Antwerpen - Byron, Jeroen, Martens, Jeroen, Roskam, Rebecca, Valiulis, Kristina - 2017
- Antwerpse goud- en zilvermerken 1456-1798 - Claessens-Peré, Anne-Marie - 2023
- Zeldzaam en onmisbaar. Topstukken uit Vlaamse collecties - Leysen, Thomas | Van Beneden, Ben - 2023
- Rare and indispensable. Masterpieces from Flemish collections - 2023
- Bloemen en beestjes - Depoorter, Matthias - 2024
Opmerking: Zie je een foutje? Of heb je extra informatie over dit object? Laat het ons weten!